Bir PTT Şubesinden Daha Fazlası: Arnavutköy'de Üç Yıllık Kamu Hizmeti Mücadelesi

Bazı mücadeleler bir bina için verilmez. Bazı mücadeleler, bir tabelanın yeniden asılması için de verilmez. Bazen mesele, bir mahallenin kamu hizmetine erişebilme hakkıdır. İstanbul Beşiktaş ilçesine bağlı Arnavutköy Mahallesi'nde bulunan Boğaz PTT Şubesi 2019 yılında kapatıldı. O tarihten itibaren mahalle sakinleri posta, kargo ve PTT Bank işlemleri için çevredeki şubelere yönlendirilmeye başlandı. Ancak yıllar içerisinde ortaya çıkan tablo, bu yönlendirmenin sanıldığı kadar kolay olmadığını gösterdi. Mahalle sakinleri için en yakın alternatiflerden biri olan Bebek PTT Şubesi de 13 Haziran 2024 tarihinde Rumeli Hisarı Mahallesi'ne taşındı. Böylece Arnavutköy Mahallesi'nin PTT hizmetlerine erişimi daha da zorlaştı. Özellikle yaşlılar, engelliler ve ulaşım imkânları kısıtlı vatandaşlar açısından bu durum önemli bir sorun haline geldi. Bu süreçte vatandaşlar sessiz kalmadı. İmza kampanyaları düzenlendi, dilekçeler verildi, CİMER başvuruları yapıldı ve konu Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne kadar taşındı. TBMM'ye verilen yazılı soru önergesine Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından verilen cevapta, "Boğaz PTT Şubesinin yeniden açılabilmesi için uygun iş yeri arayışlarının devam ettiği" ifade edildi. Bu açıklama önemliydi. Çünkü yıllardır ihtiyaç bulunmadığı yönündeki değerlendirmelerin yanında, yeniden açılabilmesi amacıyla yer arandığının belirtilmesi, hizmet ihtiyacının tamamen ortadan kalkmadığını gösteren bir idari tespit niteliği taşıyordu. Buna rağmen yapılan başvurular sonuçsuz kaldı. Bunun üzerine konu yargıya taşındı. Açılan davada, şubenin yeniden açılması değil; yeniden açılması yönündeki başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali talep edildi. Başka bir ifadeyle, idarenin yerine geçerek karar verilmesi değil, verilen ret kararının hukuka uygun olup olmadığının denetlenmesi istendi. Davalı idare savunmalarında kârlılık ve verimlilik gerekçelerine dayanırken, işlem hacmine ilişkin olarak çoğunlukla mobil PTT aracına ait veriler sundu. Ancak bu verilerin kapatılan Boğaz PTT Şubesi'nin geçmiş hizmet kapasitesini ne ölçüde yansıttığı tartışma konusu oldu. Ayrıca farklı tarihlerde verilen resmî cevaplarda, bir yandan yakın zamanda şube açılmasının planlanmadığı belirtilirken diğer yandan talebin ilerleyen dönemlerde değerlendirilmek üzere not alındığı ifade edildi. Bu durum da dosyada dikkat çeken çelişkilerden biri olarak öne çıktı. Ankara’daki İdare Mahkemesi davayı reddetti. Mahkeme kararında idarenin takdir yetkisine ve kârlılık esasına vurgu yapıldı. Ancak davacı tarafından dosyaya sunulan bazı resmî belgelerin ve Bakanlık açıklamalarının yeterince değerlendirilmediği yönünde eleştiriler ortaya çıktı. Bunun üzerine dosya istinaf aşamasına taşındı. Bölge İdare Mahkemesi önünde artık yalnızca bir PTT şubesinin hikâyesi değil; kamu hizmetlerinin sürekliliği, idarenin takdir yetkisinin sınırları, kamu yararı kavramı ve vatandaşın idare karşısında hak arama özgürlüğü tartışılacak. Sonuç ne olursa olsun, bu süreç yerel bir kamu hizmeti talebinin yıllar içerisinde nasıl hukuki ve toplumsal bir mücadeleye dönüştüğünü gösteren dikkat çekici bir örnek olarak hafızalarda yerini almış durumda. Çünkü bazen mesele sadece bir PTT şubesi değildir. Mesele, vatandaşın kamu hizmetine erişebilme hakkıdır.

Boğaziçi Postası'nın Editörü